Trong bài viết này, chúng ta cùng tìm hiểu về Các Đối Tượng, thành phần tham gia trên thị trường Forex từ đó giúp bạn hiểu rõ hơn về cách mà thị trường  hoạt động, đồng thời định vị được bản thân đang ở đâu trên thị trường để có hướng phát triển phù hợp trong thị trường này.

Trước đây vào những năm 90 thì Thị trường forex được tham gia bởi các chính phủ thông qua Ngân hàng trung ương, các quỹ đầu tư tài chính hay các định chế tài chính. Các tổ chức này tham gia giao dịch  với nhiều mục đích khác nhau như đầu cơ, bảo hộ giá…, hay các công ty thương mại tham gia giao dịch, trao đổi ngoại tệ phục vụ cho nhu cầu xuất nhập khẩu.

Thời điểm này thì Thị trường Forex đa phần là dành cho những ông lớn vì yêu cầu về vốn ban đầu tối thiểu phải từ 10 – 50 triệu đô. 

Tuy nhiên, sau này do công nghệ phát triển, thị trường về cơ bản đã thay đổi phù hợp nhằm đáp ứng nhu cầu cho một bộ phận nhà đầu tư, tạo điều kiện dễ dàng hơn cho các định chế tài chính/phi tài chính có thể dễ dàng tham gia thị trường Forex, đồng thời cũng giúp cho các nhà đầu tư cá nhân nhỏ lẻ như chúng ta có điều kiện tham gia.

Về cơ bản thì hiện có 6 đối tượng tham gia giao dịch trên thị trường Forex, bao gồm:

Các ngân hàng trung ương:

Các ngân hàng trung ương là đối tượng có tầm ảnh hưởng cực kỳ lớn trên thị trường forex, các ngân hàng trung ương tham gia thị trường hoàn toàn không vì mục đích đầu cơ. Mục đích chính tham gia của của các tổ chức này là bởi chính sách kinh tế vĩ mô nhằm kiểm soát lượng tiền tệ của quốc gia, để giúp nền kinh tế đạt được mục tiêu đề ra. Ngân hàng trung ương có thể can thiệp thị trường cho một số nguyên nhân như ổn định tỉ giá, kiềm hãm lạm phát, v.v….

Một số ngân hàng trung ương quan trọng nhất:

– The Federal Reserve – Cục dự trữ liêng bang Mỹ

– The Bank of Japan – ngân hàng trung ương Nhật bản

– The Bank of England – ngân hàng trung ương Anh

– The Bank of Canada – ngân hàng trung ương Canada

– The Swiss National Bank – ngân hàng trung ương Thụy sĩ

– The European Central Bank – ngân hàng trung ương Châu âu

– The Reserve Bank of Australia – ngân hàng dự trữ trung ương Úc

Đây là các ngân hàng trung ương của các quốc gia thuộc các nền kinh tế lớn. Những thông tin liên quan đến những ngân hàng này thường tạo ra những biến động mạnh mẽ trên thị trường. Do đó, khi giao dịch thì chúng ta phải quan tâm theo dõi các tin tức liên quan đến các tổ chức này để có những ứng biến kịp thời với thị trường.

Hệ thống các ngân hàng thương mại

Có một số bạn nghe nói đến đối tượng này với tên gọi là Siêu ngân hàng hay là hệ thống liên ngân hàng.

Ở đây thì tôi gọi là Hệ thống các ngân hàng thương mại để làm rõ vấn đề sau.

Các Siêu ngân hàng Về bản chất là các ngân hàng thương mại, chỉ khác ở chỗ là các ngân hàng này hoạt động với quy mô lớn, do đó khối lượng giao dịch của họ có sức ảnh hưởng lớn đối với thị trường.

Vì bản chất là ngân hàng thương mại nên các ngân hàng này vẫn hoạt động dưới quyền kiểm soát của ngân hàng Trung Ương. Ví dụ ở Việt Nam thì Ngân hàng Trung Ương là Ngân hàng nhà nước, còn các ngân hàng như là Vietcombank, ACB, Techcombank là các ngân hàng thương mại. Các ngân hàng ngày thì vẫn hoạt động dưới sự quản lý của Ngân hàng nhà nước.

Hiểu được điều này để chúng ta biết được mục đích giao dịch hệ thống liên ngân hàng này, họ giao dịch trên thị trường với 2 mục đích sau:

  • Mục đích kiếm lợi nhuận từ chênh lệch tỉ giá giữa giá mua và giá bán
  • Tham gia giao dịch dưới sự chỉ đạo của Ngân hàng Trung ương cho cho các mục đích kinh tế vĩ mô 

Như vậy, bạn để ý rằng khi các bạn giao dịch dựa trên tin tức thì các tin tức từ các Ngân hàng trung ương thường liên quan mật thiết đến khối lượng giao dịch của các Siêu Ngân hàng tương ứng ở Quốc Gia đó.

Khối lượng giao dịch của nhóm đối tượng này chiếm tỉ trọng rất lớn trong tổng khối lượng giao dịch toàn thị trường. Đây là thị trường giao ngay và các tỉ giá của các cặp tiền mà chúng ta giao dịch trên thị trường là do hệ thống liên ngân hàng này tạo nên bằng việc xác lập giá mua bán thông qua các giao dịch của họ trên thị trường.

Một số siêu ngân hàng lớn có thể kể tên như UBS, City Bank, HSBC, JP Morgan, Deutsche Bank ,v.v….

Các công ty thương mại liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu

Nhóm đối tượng này tham gia giao dịch với mục đích chính là phục vụ cho công việc kinh doanh. Bởi vì đối với các hoạt động xuất nhập khẩu thì việc thanh toán buộc phải thông qua ngân hàng. Ví dụ như mua ngoại tệ thanh toán chi phí cho đối tác nước ngoài. Đối với các công ty xuất khẩu thì sau khi nhận được thanh toán từ nước ngoài, họ sẽ bán ngoại tệ lại cho ngân hàng để lấy nội tệ thanh toán các chi phí trong nước.

Mặt khác thì những công ty này đôi khi họ cũng giữ lại ngoại tệ để đầu cơ, giao dịch kiếm lời trực tiếp với ngân hàng. Về việc này thì tôi sẽ lấy một ví dụ thực tế để các bạn hiểu rõ hơn.

Vào những năm 2010- 2012, nguồn ngoại tệ tại Việt Nam thiếu hụt trầm trọng, các ngân hàng buộc phải mua lại ngoại tệ của các công ty xuất khẩu khi mà họ có lượng ngoại tệ từ nước ngoài chuyển về với giá thoả thuận cao hơn nhiều so với giá công bố. 

Lúc này thì các ngân hàng thương mại thực hiện việc mua ngoại tệ của các công ty xuất khẩu để bán lại cho các công ty nhập khẩu đang có đơn hàng đến hạn cần phải thanh toán với nước ngoài. Giá chênh lệch trao tay thời điểm đó cao hơn từ 300đ đến 1000đ / USD so với giá niêm yết và đã có không ít cá nhân kiếm được bộn tiền với công việc môi giới. 

Các công ty môi giới

Các bạn có thể hiểu nhóm đối tượng này chính là các sàn Forex, nơi mà chúng ta sẽ tham gia giao dịch thông qua họ

Về cơ bản thì các công ty môi giới này chia làm 2 loại:

Loại 1:  Dealing Desk , hay còn gọi là nhà Tạo lập thị trường (market maker)

Loại 2: No Dealing Desk, những sàn này thì họ Hoạt động thông qua các hệ thống phần mềm trung gian, chuyển lệnh trực tiếp đến hệ thống liên ngân hàng.

Tôi sẽ tóm lược sơ để các bạn hiểu rõ hơn về 2 loại sàn này

Đầu tiên là Dealing Desk

Sàn môi giới ngoại hối hoạt động thông qua Dealing Desk thì họ kiếm tiền thông qua chêch lệch giá mua bán và giao dịch ngược với bạn. Nghĩa là khi bạn đặt lệnh mua thì họ sẽ đặt lệnh bán và ngược lại.

Dealing Desk để dịch ra Tiếng Việt thì chúng ta có thể tạm hiểu là Bàn giao dịch, có nghĩa là khi sàn họ nhận được các lệnh giao dịch của bạn thì họ sẽ KHÔNG chuyển trực tiếp các lệnh này đến thị trường liên ngân hàng mà họ sẽ xử lý các lệnh này thông qua bàn giao dịch này trước.

Như vậy, Tỉ giá mà bạn nhận được thông qua các công ty môi giới hoạt động theo hình thức Dealing Desk thì không phải là tỉ giá thị trường liên ngân hàng mà là giá do các công ty này đưa ra, tuy nhiên trên thực tế thì tỉ giá này không có nhiều khác biệt so với tỉ giá liên ngân hàng.

Về cơ bản thì với những công ty môi giới dạng này hoạt động dựa trên cách là họ sẽ ráp tổng khối lượng giao dịch mua với tổng khối lượng giao dịch bán của khách hàng lại với nhau và họ sẽ đứng giữa ăn mức phí chênh lệch thêm vào giữa giá mua và giá bán, mà ta gọi là chênh lệch spread.

Tuy nhiên, trong trường hợp nếu như khối lượng bên mua và bên bán không khớp nhau thì sao? có nghĩa là khối lượng bên mua nhiều hơn bên bán và ngược lại. Lúc này thì họ sẽ đóng vai trò là trader và giao dịch ngược lại với bạn. Đây là lúc mà các bất cập xảy ra vì chúng ta hiểu rằng trong trường hợp này thì quyền lợi của sàn và nhà giao dịch là đối lập nhau. Bạn thua thì sàn thắng và bạn thắng thì sàn thua.  Như vậy là đến đây thì các bạn hiểu là các bất cập mà bạn hay nghe như sàn ôm lệnh, giãn spread, v.v… thì thường xảy ra ở những sàn Dealing Desk.

Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa là tất cả các sàn Dealing Desk đều tiêu cực. Như tôi đã nói nếu như những sàn loại này họ chỉ đơn thuần là đứng giữa ăn spread hoặc tiềm lực tài chính của họ đủ để đảm bảo thực hiện các cam kết với nhà giao dịch thì không có vấn đề gì xảy ra ha. Điểm lợi khi bạn tham gia giao dịch với các sàn Dealing Desk thì bạn sẽ không bị tính phí hoa hồng trên mỗi giao dịch như là đối với các sàn No Dealing Desk mà tôi sẽ nói ngay sau đây.

No Dealing Desk Theo đúng như tên gọi thì đây là Những sàn mà họ sẽ không tác động gì đến các lệnh giao dịch của bạn, nghĩa là họ sẽ không chuyển các lệnh của bạn qua một bộ phận giao dịch trung gian, mà họ chỉ đứng giữa liên kết các lệnh giữa khách hàng và Bên cung cấp thanh khoản, Bên cung cấp thanh khoản ở đây ta có thể hiểu là thị trường liên ngân hàng.

Cách hoạt động của những sàn môi giới loại này là họ sẽ cung cấp cho khách hàng công cụ giao dịch (MT4) và họ sẽ thu một khoản phí gọi là phí commission trên các giao dịch của bạn.

Ở đây thì bạn chỉ cần hiểu cơ bản là vậy. Tôi sẽ có một bài khác đi sâu vào chi tiết về 2 loại sàn này sau.

Các nhà đầu cơ

Đây là Nhóm đối tượng đông đảo nhất trên thị trường, chiếm 90% toàn thị trường.

Mục đích chính của nhóm đối tượng này là họ tham gia thị trường với mục đích kiếm lợi nhuận từ giao dịch Forex. Như vậy đến đây các bạn đã xác định được chúng ta thuộc nhóm đối tượng nào rồi phải không? 

Thị trường Forex là một trong những thị trường tài chính ưa thích của các nhà đầu cơ tài chính bởi như chúng ta thấy thị trường này không thể bị làm giá.

Do không bị chi phối bởi các mục đích khác ngoài mục đích giao dịch để kiếm lợi nhuận nên chúng ta hoàn chủ động trong các quyết định vào lệnh. Nhìn chung thì chúng ta giao dịch kiếm lời dựa trên những nhận định, phán đoán về xu hướng của thị trường, nói một cách dễ hiểu là chúng ta giao dịch ăn theo, nghĩa là cứ khi nào chúng ta có cơ hội thì vào lệnh thôi chứ không bị áp lực vào lệnh như một số đối tượng khác như là các công ty thì giao dịch để có ngoại tệ nhập hàng hoá , các ngân hàng trung ương thì giao dịch với mục đích điều tiết các chính sách kinh tế vĩ mô, v.v….

Như vậy là các bạn đã nắm được thị trường Forex bao gồm những thành phần nào và định vị được chúng ta đang ở đâu trên thị trường. Nếu các bạn có thắc mắc cần hỗ trợ thì có thể để lại trong phần bình luận.

Xin cám ơn các bạn và xin hẹn gặp lại các bạn ở các bài viết tiếp theo.